Select Page

غده های مغزی/بخش دوم و پایانی/عطا انصاری

غده های مغزی/بخش دوم و پایانی/عطا انصاری

* این مقاله جنبه ی آموزشی دارد نه درمانی، هر دارویی باید با تشخیص و تجویز پزشک مصرف شود.

پیشگیری

به علت اینکه علت دقیق غده های مغزی اولیه مشخص نیست، هیچگونه عاملی که بتواند از آن پیشگیری کند وجود ندارد، ولی امکان اینکه از به وجود آمدن سرطان های اولیه اعضای دیگری که می توانند متاستازهای مغزی بدهند، پیشگیری کرد مثل کم کردن مصرف گوشت قرمز، کم کردن وزن بدن، مصرف کافی سبزی و میوه، ورزش مرتب (پیشگیری از سرطان روده)، ترک سیگار (سرطان ریه)، محافظت از پوست و در معرض تابش خورشید قرار نگرفتن (سرطان پوست)، و همینطور استفاده درست و بجا از تلفن های همراه که باعث می شود میزان امواج به طرف مغز کم بشود و از تولید بعضی از انواع غدد سرطانی پیشگیری شود.

درمان های دارویی

درمان ها بستگی به نوع غده، اندازه و محل آن متفاوت است. در غده های بدخیم معمولا از هر سه روش جراحی، شیمی درمانی و رادیوتراپی استفاده می شود. نتیجه درمانی در کودکان بالاست ولی میزان زنده ماندن در بزرگسالان بستگی به نوع غده، اندازه آن و نفوذ آن به نسوج اطراف و آمادگی بدنی بیمار برای جراحی است.

قبل از شروع درمان باید وضع و محل غده را به طور دقیق توسط MRI و دیگر وسایل پزشکی مشخص کرد. پزشک معمولا یک بیوپسی انجام می دهد. این نمونه برداری برای سلول شناسی غده انجام می شود. برای این کار یک سوراخ کوچک در استخوان ایجاد کرده و نمونه برداری می کنند. نمونه برداری نوع غده، خوش خیمی و بدخیمی و نوع سرطان را مشخص می کند.

جراحی

اگر غده در دسترس است اولین پیشنهاد خروج غده از مغز است که بزرگترین عامل درمانی غدد مغزی است. جراحی باعث تائید نتیجه ی بیوپسی هم هست، زیرا غدد زیادی هستند که هتروژن هستند یعنی سلول های سرطانی و سلول های سالم به طور نامتعادل درهم هستند. در بعضی مواقع غده در مناطق بسیار حساس یا در نزدیکی مناطق بسیار مهم مغز قرار دارد که خود عمل جراحی برای مغز خطرناک است مثل اینکه غده در نزدیکی عصب بینایی باشد و جراحی باعث نابینایی بیمار شود. در این حالت جراح سعی می کند حدکثر غده را خارج کند بدون اینکه مناطق حساس مغز صدمه ببیند.

جراحی با اشعه گاما

اگر نشود با جراحی غده را برداشت یعنی غده در دسترس نبود از گامانایف یعنی چاقوی اشعه گاما که دقیق تر و قوی تر از رادیوتراپی است، استفاده می شود. این تکنیک تابش اشعه قوی یکباره به طور دقیق مستقیم روی غده به مدت چند دقیقه یا ساعت می باشد و احتیاج به سوراخ کردن یا باز کردن جمجمه ندارد.

رادیوتراپی

با اینکه شدت اشعه و قدرتش کمتر از نوع قبلی است ولی مساحت بیشتری از مغز را می پوشاند. در بعضی مواقع اشعه فقط روی غده تابیده می شود و در بعضی مواقع تمام مغز اشعه را دریافت می کند. مثلا پس از یک عمل جراحی برای از بین بردن سلول های سرطانی باقیمانده یا وقتی که تعداد متاستازها بیش از یکی باشد و نمی شود با عمل جراحی همه را خارج کرد و بالاخره وقتی که جراح نتوانسته تمامی غده را خارج کند (به علت محل آن).

شیمی درمانی (کیموتراپی)

با اینکه غده های سرطانی مغز به ندرت به جاهای دیگر متاستاز می دهند، برای بهتر کنترل کردن بیماری از شیمی درمانی استفاده می شود. بعضی از انواع سرطان های مغز به شیمی درمانی جواب می دهند. بیمار داروهای شیمی درمانی را از راه ورید یا دهان دریافت می کند. در بعضی مواقع برای اینکه فقط دستگاه عصبی مورد هدف دارو قرار بگیرد، آن را در نخاع تزریق می کنند. در روش های جدید دارو را مستقیما در داخل مغز تزریق می کنند. بعد از عمل جراحی یک دیسک کوچک که دارو پخش می کند را برای چند هفته در داخل نسوج مغزی می گذارند.

بعضی مواقع از بین بردن تمام سلول های سرطانی امکان ندارد. اگر چند سلول در داخل مغز باقی بمانند غده دوباره تولید می شود، بنابراین تحت نظر داشتن بیمار بسیار مهم است.

بعضی وقت ها صدمات مغزی بر اثر فشار غده قبل از عمل یا بر اثر درمان ممکن است آثار بدشان را باقی بگذارند مثل کنترل حرکات یا حرف زدن و غیره. یک دوره بازپروری اغلب لازم می شود که به احتیاج به کمک متخصصان فیزیوتراپی، ارگوتراپی، اورتوفونیست و غیره دارد.

طب مکمل

از روش هایی مانند طب سوزنی، تصوردرمانی، ماساژدرمانی و یوگا استفاده شده و تحت مطالعه است. این روش ها به بهبودی وضع بیمار کمک می کند ولی درمان کننده نیستند و نمی توانند جای درمان های امروزه را بگیرند و همراه با درمان های دارویی از آنها کمک گرفته می شود.

با روش های جدید درمانی مثل چاقوی گاما و تزریق مستقیم دارو در مغز، پیش آگهی غده های مغزی و کیفیت وضع بیمار و تحت نظر داشتن او خیلی بهتر شده است.

لانس آرمسترانگ که در سن ۲۵ سالگی مبتلا به سرطان پیشرفته ی بیضه شده بود، در همین رابطه دچار چندین متاستاز مغزی هم شد. او در اوایل سال های ۱۹۹۰ پس از عمل جراحی و شیمی درمانی توانست هفت بار قهرمان دوچرخه سواری دور فرانسه بشود با اینکه همه نمی توانند قهرمان دور فرانسه بشوند ولی این موضوع می تواند به همه کمک و امیدواری بدهد که بیماری و درمانش پایان زندگی نیست، مخصوصا که الان روش های درمانی پیشرفت های قابل توجهی داشته اند.

(Visited 1 times, 4 visits today)

About The Author

دکتر عطا انصاری

عطا انصاری استاد سابق دانشکده پزشکی دانشگاه کیسانگانی است.

نظر خوانندگان

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پیشخوان

Pin It on Pinterest

Share This